PSM (News)
ဖေဖော်ဝါရီ ၅၊ ၂၀၂၆

ဘီလာရုစ် ပြည်ပရေးရာဝန်ကြီးဌာန၏ ထုတ်ပြန်ချက်အရ ဘီလာရုစ်၊ အီရန်၊ မြောက်ကိုရီးယား၊ မြန်မာနိုင်ငံနှင့် ရုရှား တို့ပါဝင်သည့် နိုင်ငံ ၅ နိုင်ငံသည် ကွဲပြားမှုနှင့် အင်အားစနစ်များအပေါ် အခြေခံသော ဥရောပ–အာရှ ပဋိညာဉ်စာတမ်း (Eurasian Charter of Diversity and Multipolarity) ကို ထပ်မံအတည်ပြုခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

အဆိုပါ Charter ကို ပထမဆုံးအနေဖြင့် ၂၀၂၃ ခုနှစ် မင်းစ်ခ် ဥရောပ–အာရှ လုံခြုံရေး အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာညီလာခံ (Minsk International Conference on Eurasian Security) တွင် မိတ်ဆက်ခဲ့ပြီး၊ ဒေသအတွင်း ပါဝင်နိုင်ငံများကို အပြန်အလှန် ပူးပေါင်းကာ အစိုးရနှင့် အာဏာစနစ်များကို အတူတကွ တည်ဆောက်နိုင်ရေးနှင့် အကြံပေးဆွေးနွေးမှုများမှတဆင့် ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး လမ်းညွှန်ချက်အဖြစ် အသုံးပြုရန် ရည်ရွယ်ထားခြင်းဖြစ်သည်။

၂၀၂၄ နှင့် ၂၀၂၅ ခုနှစ်များအတွင်း ကျင်းပခဲ့သည့် ဆက်စပ်အစည်းအဝေးများ အတွင်း ဆွေးနွေးညှိနှိုင်းပြီးနောက်၊ ယခုအခါ အဆိုပါနိုင်ငံများသည် Eurasian consultative process တစ်ရပ်ကို တရားဝင်စတင်ရန် သဘောတူညီခဲ့ကြောင်း ထုတ်ပြန်ချက်တွင် ဖော်ပြထားသည်။

ထို consultative process (အကြံပေးဆွေးနွေးမှု လုပ်ငန်းစဉ်) သည် အားလုံးပါဝင်နိုင်သော အဖွဲ့အစည်းတစ်ရပ်အဖြစ် ဒေသအတွင်း စီးပွားရေး၊ လုံခြုံရေးနှင့် နိုင်ငံရေး ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်မှုများကို တိုးတက်မြှင့်တင်ရန် ရည်ရွယ်ထားသည်။

အဆိုပါစနစ်တွင် ပါဝင်သည့်နိုင်ငံများသည် နိုင်ငံရေးနှင့် စစ်ရေးအင်အားရှိသည့် နိုင်ငံများဖြစ်ကြပြီး၊ စစ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးနယ်ပယ်တွင် အပြန်အလှန် အထောက်အပံ့ ပေးနိုင်စွမ်းရှိကြောင်း သုံးသပ်ရသည်။ ဥပမာအားဖြင့် ရုရှားနိုင်ငံက မြန်မာစစ်တပ်အား လက်နက်၊ စစ်ရေးနည်းပညာနှင့် သတင်းအချက်အလက်များ ပံ့ပိုးနိုင်ခြင်းဖြင့် စစ်ရေးစွမ်းအား တိုးမြှင့်ပေးနိုင်မည်ဖြစ်သည်။

ထို့အပြင် ဥရောပ–အာရှ အကြံပေးဆွေးနွေးမှု လုပ်ငန်းစဉ် (Eurasian consultative process) အတွင်း ပါဝင်ခြင်းကြောင့် အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများသည် အင်အားစနစ်များအပေါ် အခြေခံသည့် ကွန်ရက် (multipolar network) အတွင်း တည်ရှိလာနိုင်ပြီး၊ အနောက်နိုင်ငံများ၏ တိုက်ရိုက်ဖိအားပေးမှုများကို လျော့နည်းစေကာ နိုင်ငံတကာဖိုရမ်များတွင် မိမိတို့၏ ရပ်တည်ချက်ကို ပိုမိုသေချာစွာ ထိန်းသိမ်းနိုင်စေမည်ဟု ခန့်မှန်းရသည်။

စီးပွားရေးအရလည်း အဆိုပါ အကြံပေးဆွေးနွေးမှု လုပ်ငန်းစဉ်သည် ကူးသန်းရောင်းဝယ်မှု၊ စက်မှုနည်းပညာ၊ အထူးသတ္တုနှင့် စွမ်းအင်ဆိုင်ရာ ပရောဂျက်များ ကို ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်နိုင်စေပြီး၊ အာဏာရှင်စနစ်များအတွက် တစ်နိုင်ငံတည်းမဟုတ်ဘဲ အဖွဲ့ဝင်နိုင်ငံများနှင့်အတူ လှုပ်ရှားနိုင်သော အခြေအနေကို ဖန်တီးပေးမည်ဖြစ်သည်။

ယင်းမှတဆင့် စီးပွားရေး၊ လုံခြုံရေးနှင့် နိုင်ငံရေးအကျိုးကျေးဇူးများကို အပြန်အလှန်ရရှိနိုင်ကာ နိုင်ငံရေးအင်အား တိုးချဲ့နိုင်သည့် အခွင့်အလမ်းတစ်ရပ်အဖြစ်လည်း တွေ့မြင်နိုင်သည်။

နိုင်ငံရေးအမြင်အရ ဥရောပ–အာရှ ပဋိညာဉ် အစီအစဉ် နှင့် အဆင့်ဆင့် ဆောင်ရွက်သည့် အကြံပေးဆွေးနွေးမှု လုပ်ငန်းစဉ်များသည် စစ်အာဏာရှင်နိုင်ငံများကို အပြန်အလှန်ချိတ်ဆက်ပေးသည့် အင်အားစနစ် များစွာ ပါဝင်သည့် ဖွဲ့စည်းပုံ မူဘောင် တစ်ခုအဖြစ် လုပ်ဆောင်နိုင်ပြီး၊ နိုင်ငံတကာ စီးပွားရေးနှင့် လုံခြုံရေး အင်အားများကို ပိုမိုအားကောင်းစွာ တည်ဆောက်နိုင်ရေးအတွက် ရည်ရွယ်ထားသည်ဟု သုံးသပ်နိုင်သည်။

ကိုးကား — Belarus MFA
ဓာတ်ပုံ — Belarus MFA

ဥရောပအာရှ

အာဏာရှင်နိုင်ငံများ

မြန်မာနိုင်ငံ

နိုင်ငံတကာနိုင်ငံရေး

အင်အားစနစ်များ

PSM_News

By Htet Ko